18de-Eeuws gezicht op Malta. Bron:  The Hebrew University of Jerusalem & The Jewish National & University Library

Onlangs is een deel van een reisverslag van Harlingen naar Malta en v.v. uit de jaren 1759-1760 digitaal beschikbaar gekomen. Het deel met een beschrijving van het eiland Malta is getranscribeerd en via deze website (voorlopig in PDF-formaat) raadpleegbaar.

 

Ook scans van het originele document komen tezijnertijd online. Het verslag is van Hendrik Blom, eerste schrijver op het oorlogsschip Friesland. Dit onder de Friese admiraliteit ressorterende schip, met 300 koppen en als kapitein Jan Lincklaan, zeilde in 1759-1760 van Harlingen naar Malta en weer terug. De tocht naar het centrale deel van de Middellandse zee verliep tamelijk routineus. Er gebeurde niet heel veel spannends. De stijl van de schrijver is zakelijk. Het verslag in twee delen van resp. 56 en 51 pagina’s is tamelijk beknopt. Nog geen 10% handelt over Malta. Tussen 27 mei en vier juni mag hij een paar keer van boord. Blom beschrijft het eiland als een toerist. Hij bezoekt voornaamste attracties, zoals het graf van de apostel Paulus en de kerk van Sint Jan. Ook schrijft hij wat over taal en gewoonten en over het landschap.

Het verslag is als afschrift bewaard gebleven in het archief van de familie Beucker Andreae (HCL-toegangsnummer 1759). Het document is onderdeel van inventarisnr. 213: ‘Stukken betreffende diverse (geschiedkundige) onderwerpen verzameld door Johan Hendrik Beucker Andreae, 1751-1799 (1 pak)’. De oude archiefinventaris omschrijft het verslag als volgt: ‘Copia uijt ’t journaal gehouden door Hendrik Blom (in qualiteit als 1ste schrijver) op ’s lands oorlogsschip Friesland gecommandeert door den heer capiteijn Jan Lincklaan, op de reijse naar de Middellandsche Zee naar ’t eijland Maltha in den jaare 1759 en 1760. Zijnde geëquipeerd met 300 koppen en gemonteerd met 54 stucken canon onder ’t ressort aan ’t Edele Mog. Collegie ter Admiraliteijt in Friesland’. Het verslag begint op 27 mei 1759 en eindigt op 26 november 1760.

Het verslag is ruim tien jaar geleden onder de aandacht gekomen van de Maltese ambassadeur. Op verzoek zijn destijds kopieën verstrekt aan de ambassade. Froukje de Jong van de Stichting Bildtse Aardappelweken heeft het verslag in 2014 bekeken op bruikbaarheid ten behoeve van CH 2018. Leeuwarden/Fryslân en Valetta/Malta zijn dan immers beide culturele hoofdstad van Europa. Ad Fahner, stadsgids voor het HCL, leidde op 8 februari 2016 een gezelschap uit Valetta door Leeuwarden. Daarbij liet hij ook dit verslag zien. Wellicht kan dit document nog meer een rol spelen in de verdere contacten met Malta.

Terug