Het Historisch Centrum Leeuwarden


handbibliotheek | beginnend onderzoek | toegangen | microfiches | stukken opvragen | stukken raadplegen | kopiëren en fotograferen | klachtenformulier en bezoekersreglement | andere publieksfaciliteiten


Het HCL is vrij toegankelijk voor iedereen die iets wil weten over de geschiedenis van Leeuwarden en omgeving. U kunt er exposities bekijken, zomaar wat sneupen in het informatiecentrum (de studiezaal), of zelf een bepaald onderzoek doen. Ook kunt u activiteiten bijwonen die het HCL regelmatig voor het publiek organiseert.
Het HCL bewaart documenten over Leeuwarden, Leeuwarderadeel en Boarnsterhim, zoals archieven, foto’s, prenten, stadsplattegronden en bouwtekeningen. Er is ook een uitgebreide bibliotheek aanwezig en een verzameling films. Ook de gemeentelijke kunstcollectie valt onder het beheer van het HCL, evenals het nabij gelegen Pier Pander Museum en de Oldehove.

plattegrondklein

Informatiecentrum

Handbibliotheek en zithoek
Bij de zithoek vindt u een grote verscheidenheid aan boeken en tijdschriften, waarin u naar hartelust kunt sneupen. Er zijn naslagwerken over praktisch alle aspecten van de Leeuwarder geschiedenis, maar ook meer algemene werken. Het leeuwendeel van de bibliotheek van ongeveer 15.000 titels, inclusief een verzameling drukwerk, kranten en ruim achthonderd tijdschriften, bevindt zich in het depot. U kunt de werken uit de bibliotheek via de computer opvragen, de catalogus staat op de HCL-website.

Beginnend onderzoek
Wilt u gericht onderzoek doen naar een bepaald onderwerp, dan maakt een HCL-medewerker u eerst wegwijs, waarna u uw onderzoek verder zelf kunt verrichten. Bij een uitgebreid historisch onderzoek is het aan te bevelen om vooraf overleg te plegen met de coördinator dienstverlening. U kunt ook tegen betaling gerichte gegevens laten opzoeken. 
Steeds meer informatie komt beschikbaar op het internet. Op de homepage van de HCL- website kunt u via de algemene zoekbalk alle bij het HCL aanwezige bestanden in één keer doorzoeken. U krijgt dan de zoekresultaten  die vookomen in de inventarissen van de archieven, de bilbliotheek, de beeldbank, de bevolkingsregistratie, de bouwdossiers e.a. Afzonderlijk de verschillende bestanden doorzoeken kan ook, door op de betreffende plaatjes te klikken. Kijk ook eens bij de links en de onderzoekshandleidingen op de website.

Toegangen
Op de leestafels liggen mappen met een overzicht van de aanwezige archieven en verzamelingen. De bijbehorende inventarissen en catalogi staan in de kasten langs de zijwand en zijn veelal ook digitaal beschikbaar.
Veel bronnen zijn nader toegankelijk gemaakt door middel van alfabetische indexen, systematische inhoudsopgaven en dergelijke, kortweg klappers genoemd. Klapper-overzichten liggen eveneens op de leestafels. De meeste klappers staan op nummer in de kasten. Enkele klappers zijn alleen via de HCL-medewerker in te zien. De meeste zijn tevens digitaal beschikbaar.

Microfiches e.a. duplicaten
De meest gebruikte en kwetsbare stukken zijn gekopieerd, op microfiches gezet, of gedigitaliseerd, zoals de bevolkingsregistratie, bouwtekeningen, de Leeuwarder Courant, foto’s en prenten, het rechterlijk archief, en archiefmateriaal van het stadsbestuur. Fotokopieën van de doop-, trouw- en begraafboeken, bronnenuitgaven en microfiches staan achterin het informatiecentrum opgesteld. U mag de microfiches uit de laden pakken en in de leesapparaten bekijken. Na gebruik zet een medewerker de fiches weer terug. Zie ook het microfichesoverzicht.

Stukken opvragen
Voordat u via de computer originele stukken kunt opvragen, moet eerst uw bezoek geregistreerd worden bij de balie van de leeszaal. Hiervoor vult u een formulier in. Een medewerker brengt de stukken binnen twintig minuten naar uw tafel. Documenten waarvan een duplicaat beschikbaar is, worden in de regel niet meer ter inzage gegeven. In verband met de Algemene Verordening Gegevensbescherming (AVG) en de Archiefwet kan op recente archiefstukken een openbaarheidsbeperking berusten. Onder bepaalde voorwaarden - b.v. in verband met wetenschappelijk onderzoek - kan hiervan worden afgeweken. Er moet dan echter wel ontheffing worden aangevraagd.  Er worden geen archiefstukken of andere documenten uitgeleend. (Op zaterdag en zondag kunnen geen stukken uit de depots opgevraagd worden; zie verder bij openingstijden)

Stukken raadplegen
Er wordt van u verwacht dat u behoedzaam met de originele stukken omgaat. Dus geen pen, maar een potlood gebruiken en bij het schrijven uw papier niet op het stuk leggen, maar ernaast. Het raadplegen van bepaalde kwetsbare stukken van vóór 1900, mag alleen met handschoenen aan. De ordening van de geraadpleegde stukken dient gehandhaafd te blijven. Houdt een bezoeker zich niet aan deze regels, dan worden hem of haar geen stukken meer ter inzage gegeven. Eventuele schade is men verplicht te vergoeden. Er is camerabewaking.

Kopiëren en fotograferen
Originele archiefstukken van vóór 1900 mogen niet gekopieerd worden, maar wel (zonder flits) gefotografeerd. U kunt zelf een foto maken, of een fotograaf inschakelen. 
Archiefstukken van ná 1900 mogen alleen na overleg met de leeszaalmedewerker gekopieerd worden. Met de reader-printer maakt u fotokopieën van microfiches. Boeken en tijdschriften kunt u  zelf kopiëren. Het is niet toegestaan zelf foto’s en ander beeldmateriaal te fotograferen. Voor het publiceren van afbeeldingen is vooraf toestemming nodig van de gemeentearchivaris van het HCL.

Klachtenformulier en bezoekersreglement
Als u vindt dat het HCL zich niet correct tegenover u heeft gedragen, kunt u een klacht indienen. Klachtenformulieren zijn bij de informatiebalie en via de HCL-website te verkrijgen, evenals het Bezoekersreglement.

Andere publieksfaciliteiten

Receptie en winkel
Bij de receptie kunt u terecht voor algemene informatie. Hier zijn ook allerlei boeken over Leeuwarden en souvenirs te koop. Folders zijn gratis.

Garderobe en toiletten
In de gang achter de receptie bevinden zich de toiletten, de garderobe en de bagagekluizen. Jassen en tassen mogen niet mee naar de leeszaal. Voor de expositieruimten geldt deze beperking niet.

Serre
In de serre is het café, waar u gezellig kunt zitten als u wat wilt eten of drinken. Er zijn automaten met koude en warme dranken.

Exposities
Er zijn twee expositieruimten. Aan de linkerkant vindt u de vaste tentoonstelling Het verhaal van Leeuwarden. Deze geeft een beeld van de geschiedenis van de stad vanaf het ontstaan tot nu. Op de beeldschermen zijn driedimensionale animaties te zien van de stedelijke ontwikkeling, de Grote Kerk rond 1300 en na 1578 en de Brol in de Gouden Eeuw. Aan de rechterkant worden wisselende exposities gehouden, meestal over een actueel onderwerp. Ook in de andere publieksruimten kunt u  tentoonstellingen, presentaties en films bekijken, behalve wanneer hier besloten groepsactiviteiten plaatsvinden.

Films en lezingen
In het auditorium, de Eekhoffzaal, worden continu historische films vertoond. Het auditorium wordt ook regelmatig gebruikt voor lezingen, congressen, cursussen en symposia en is dan alleen voor genodigden  toegankelijk. De activiteiten worden via de website van het HCL bekend gemaakt.

Vergaderingen en bedrijfsontvangsten
Het HCL is een sfeervolle locatie voor bijzondere ontvangsten van kleine en grotere gezelschappen. De Hendrik ten Hoevezaal, waar plaats is voor dertig personen, is vooral bedoeld voor onderwijsprojecten, van basisschool tot universiteit. Ook bijeenkomsten van historische werkgroepen worden hier gehouden. De Eekhoffzaal is geschikt voor grotere publieksactiviteiten tot 120 personen.

Rondleidingen
Voor groepen organiseert het HCL speciale rondleidingen door het gebouw.

Terug