De hieronder gepresenteerde fotoselectie van de opening op 28 augustus jongstleden van de door Elske Riemersma gemaakte fototentoonstelling 'Dit is mijn plek, kinderen en hun lievelingsplek in Leeuwarden' , is gemaakt door fotograaf Hans Jellema.

Loco kinderburgemeester Sylke Ferwerda ontving uit handen van de bedenkster en maakster van het fotoproject Elske Riemersma het eerste exemplaar van de tentoonstellingscatalogus. Foto: Hans Jellema.
Loco kinderburgemeester Sylke Ferwerda ontving uit handen van de bedenkster en maakster van het fotoproject Elske Riemersma het eerste exemplaar van de tentoonstellingscatalogus. Foto: Hans Jellema.

De achtjarige Herske uit stadswijk 'De Zuidlanden' tijdens de opening voor de foto van háár lievelingsplek in de expositieruimte  gefotografeerd. Foto: Hans Jellema.
De achtjarige Herske uit stadswijk 'De Zuidlanden', tijdens de opening gefotografeerd voor de foto van háár lievelingsplek. Foto: Hans Jellema.

Kickbokster Souhaila (10 jaar) uit de wijk 'Tjerk Hiddes/Cambuursterhoek maakt met haar mobieltje een soort selfie van haar portret, gemaakt in haar favoriete plek, de 'Health Club. Foto: Hans Jellema.. Foto: Hans Jellema.
Kickbokster Souhaila (10 jaar) uit de wijk 'Tjerk Hiddes/Cambuursterhoek maakt met haar mobieltje een soort selfie van haar portret, gemaakt in haar favoriete plek, de 'Health Club. Foto: Hans Jellema.

Fotografe Elske Riemersma met de door haar voor de Oldehove geportretteerde Silke (10 jaar) uit de wijk Aldlân. Foto: Hans Jellema.
Fotografe Elske Riemersma met de door haar voor de Oldehove geportretteerde Silke (10 jaar) uit de wijk Aldlân. Foto: Hans Jellema.

625-0Z3A7832
Het 'jongfolk' liet zich na afloop van het formele gedeelte van de openingshandelingen uitgebreid fêteren in de serre van het HCL. Foto: Hans Jellema.

Terug


het verhaal van Leeuwarden
| portrettengalerij | schatkamer | wisselexposities | archeologisch steunpunt | verwachte exposities | exposities elders

Het verhaal van Leeuwarden

Met deze historische presentatie kunt u kennismaken met duizend jaar geschiedenis van de stad Leeuwarden. Dat kan op verschillende manieren. De multitouchtabel biedt u een interactieve kaart van Leeuwarden. Aan de wanden en in de vitrines en de lades treft u een groot aantal schilderijen, archiefstukken en andere voorwerpen aan, die een chronologisch verhaal vertellen van grote en kleinere gebeurtenissen die de identiteit van het tegenwoordige Leeuwarden hebben bepaald. Maar ook zonder systematische kennisname van het verhaal van Leeuwarden, valt er voldoende te genieten. Een vluchtige blik op het mooie of curieuze materiaal zal al een indruk achterlaten van iets kostbaars, de moeite van een volgend bezoek meer dan waard. Download hier de tweetalige flyer (Ned./Eng.) met betrekking tot 'Het Verhaal van Leeuwarden'.

De interactieve kaart van Leeuwarden, als nieuw onderdeel van de permanente expositie 'Het Verhaal van Leeuwarden'.
De interactieve kaart van Leeuwarden, als nieuw onderdeel van de permanente expositie 'Het Verhaal van Leeuwarden'.

 Het Verhaal van Leeuwarden is opgezet voor een uiteenlopend publiek. Een paar tips voor een vruchtbare gang door de presentatie vindt u hieronder.

1. Leeuwarden op de kaart
De grote multitouchtafel in het midden van de ruimte toont Leeuwarden op de kaart. Ontdek hier meer over de vele bijzondere plekken in de stad aan de hand van filmpjes, foto's, teksten, oude stads­plattegronden, tekeningen en prenten.

2. Wanden en vitrines: de getuigen van het verleden
Aan de wanden en in de vitrines vertellen de schilderijen, tekeningen, boeken, archiefstukken en andere historischevoorwerpen alle hun verhaal van de Leeuwarder geschiedenis. Bij elk object helpt een tekstbordje met titel en datering u bij uw eerste oriëntatie op weg. Zo kunt u het Leeuwarder verleden op zich laten inwerken.

Als u meer wilt weten, kunt u in de negen tekstboekjes terecht die verspreid over de tentoonstelling op de vitrines zijn bevestigd. Deze bladerboekjes bevatten elk een algemene inleiding bij de betreffende periode, en nadere toelichtingen op de tentoongestelde objecten. Alles bijeen tekent zich in deze teksten een kroniek af van de hele Leeuwarder stadsgeschiedenis.

Maar in deze kroniek zijn ook enkele terugkerende thema's verwerkt. Zo wordt het gemeenschapsgevoel in de stad door de eeuwen heen gevolgd, zoals dat bijvoorbeeld naar voren komt in de veranderende manier waarop wetsovertreders werden gestraft. Maar ook tekent de maatschappelijke betrokkenheid zich af in de verhouding tussen de bevolking en haar machthebbers en in de symbolen van de stedelijke trots. Een ander hoofdthema vormen de relaties van Leeuwarden met de verre en met de nabije buitenwereld. Met name wordt de verhouding tot het gewest Friesland belicht, waarbinnen de stad altijd een (zeer) bijzondere positie ingenomen heeft.

3. Verdieping
Vanuit de bladerboekjes wordt op een aantal plaatsen verwezen naar een beeldscherm, of naar een van de 27 laden. Deze verwijzingen zijn interessant voor bezoekers die nog weer wat dieper de Leeuwarder geschiedenis in willen duiken.

Het eerste beeldscherm (links om de hoek) geeft u een goede introductie op het Verhaal van Leeuwarden. De twee volgende beeldschermen vertonen - in een continue voorstelling - filmpjes waarin met moderne virtuele technieken locaties uit het Leeuwarder verleden worden verbeeld. Het eerste - ruim zeven minuten durende - filmpje betreft het kloostercomplex van de Dominicanen, met de bijbehorende ‘Grote' kerk, dat voor de jaren 1300 en 1575 van binnen en van buiten is gereconstrueerd. Het tweede filmpje vertelt in zes minuten het verhaal van een marktdag in 1680, op het centrale stadsplein de Brol. Op het laatste beeldscherm kunt u kiezen uit een paar authentieke filmfragmenten van bijzondere historische evenementen in de stad, zoals de aankomst van de Elfstedentocht van 1941 en de val de spits van de Bonifatiustoren in 1976. Ook wordt een passage vertoond uit een vlak na de Bevrijding in april 1945 nagespeelde scène van de Luisterpost, over het afluisteren door het Verzet van de Duitse bezetter in het Burmaniahuis.

Wie de lades opent stuit telkens op een nieuwe schat. Aan de hand van (meestal) originele archiefstukken wordt hier steeds een belangrijke of typerende historische gebeurtenis of ontwikkeling in de stad thematisch nader uitgediept. Het is de bedoeling dat u na raadpleging zo'n lade zorgvuldig weer sluit.

Zie hier voor een korte samenvatting van Het Verhaal van Leeuwarden.

Portrettengalerij

Mata Hari, Saskia van Uylenburgh, sir Lawrence Alma Tadema, Geert Mak en Jan Jaap van der Wal maken deel uit van de om en nabij vijftig (wereld)beroemde en bekende Leeuwarders uit heden en verleden die zijn vereeuwigd in een meterslange portretten­ galerij. Een digitale presentatie aan de wand vertelt het levensverhaal van deze Leeuwarders. Aanvullingen en suggesties zijn welkom, bijvoorbeeld via de computer in de tentoonstellingsruimte of via de facebookpagina Leeuwarder Portrettengalerij.

Schatkamer

De ondergrondse Schatkamer van het HCL is in 2009 officiëel geopend door Geert Mak. Dit showdepot, dat vooral voor het onderwijs bedoeld is, is ingericht door Tinker Imagineers uit Utrecht, experts in museale concepten. In februari 2015 werd na maanden van herinrichting de vernieuwde schatkamer weer geopend voor het publiek. Er zijn opmerkelijke voorwerpen en documenten tentoongesteld, die men anders nooit te zien krijgt. Aan de hand hiervan worden belangrijke gebeurtenissen en personen uit de canon van de Nederlandse en Friese geschiedenis belicht. Zo is er bijvoorbeeld een vitrine met het thema 'Opkomst van steden', waar o.a. een oorkonde uit 1427 ligt, een van de oudste archiefstuken van het HCL, waarin bevestigd wordt dat Leeuwarden stadsrechten heeft. Ook is er een vitrine gewijd aan de Eerste Wereldoorlog en aan Mata Hari, met onder andere een rapport uit haar middelbare schooltijd. Ook de kampioensschaal van voetbalclub Cambuur uit 2013 is in de schatkamer te zien. Verder onder meer een schilderij van de Wirdumerpoort, bijzondere stadsplattegronden en een 16e eeuwse loketkast.
De schatkamer is alleen op afspraak open voor rondleidingen van groepen. Bij sommige gelegenheden is de schatkamer vrij toegankelijk, zoals tijdens de kinderactiviteiten in de voorjaarsvakantie en tijdens het UIT-festival.


Wisselexposities

Wroeter met verf. Leeuwarden gezien door Andries van der Sloot (1883-1955)

Het Historisch Centrum Leeuwarden toont van 16 februari tot en met 6 oktober 2019 het werk van kunstenaar Andries van der Sloot (1883-1955) . De geboren Schalsumer vestigde zich honderd jaar geleden in Leeuwarden na de Haagse Academie van Beeldende Kunsten te hebben gevolgd. In de tentoonstelling Wroeter met verf zijn vooral stads- en dorpsgezichten van de gemeente Leeuwarden te zien.

Affiche expositie 'Wroeter met verf'


Het is dit jaar precies honderd jaar geleden dat Andries van der Sloot (1883-1955) zich als kunstschilder in Leeuwarden vestigde. Voor het Historisch Centrum Leeuwarden (HCL) dè aanleiding om een expositie samen te stellen over het werk van deze Friese impressionist.

In de tentoonstelling Wroeter met verf Leeuwarden gezien door Andries van der Sloot (1883-1955) toont het HCL stads-en dorpsgezichten die Andries van der Sloot in de gemeente Leeuwarden maakte. Ook is er werk te zien van zoon Bouke (1908-1995) en broer Jentje van der Sloot (1881-1963). Net als Andries koesterden zij een grote liefde voor het Friese landschap en maakten zij vele stadsgezichten. Zoon Bouke noemde zijn vader een zwoeger, een wroeter die wekenlang met een schilderij bezig kon zijn om weer opnieuw te beginnen als het resultaat hem niet beviel.

2.	Foto van Andries van der Sloot aan het werk in zijn atelier in de jaren ’30 (Collectie HCL)
Foto van Andries van der Sloot aan het werk in zijn atelier in de jaren ’30 (Collectie HCL)

Andries van der Sloot had in 1919 de Haagse Academie van Beeldende Kunsten afgerond en zijn intrek genomen in een atelier in het Leeuwarder Burmaniahuis. Deze werkplek kreeg hij aangeboden van zijn mecenas mr. Johan Hendrik Beucker Andreae (Leeuwarden 1873 – 1933), die hem eerder in staat stelde aan de Academie te studeren. Beucker Andreae was directeur van de Algemene Friesche Levensverzekeringsmaatschappij (nu Aegon) die kantoor hield in het gebouw. Voor zijn gezin verdiende Van der Sloot vanaf dat moment een magere boterham met reclameopdrachten (voor onder meer de Frico) en de verkoop van etsen.

Van der Sloot legde zich toe op het schilderen en tekenen van landschappen, stads-en dorpsgezichten, portretten en stillevens. Zijn vrouw Tryntsje en kinderen Johanna en Bouke stonden geregeld model voor Van der Sloot. Net als bevriende kunstenaars Ids Wiersma en Johannes Elsinga, met wie hij er regelmatig op uit trok om te tekenen en schilderen, werkte Van der Sloot in een romantische, impressionistische stijl.

Zie ook de bijdrage van Gitte Brugman in de Leeuwarder Courant van 18 februari 2019.


Fotoexpositie 'Midnight Alleys Roam'

De Leeuwarder fotograaf Dineke Kaal houdt zich onder meer bezig met straatfotografie. De titels voor haar fotoseries ontleent ze vaak aan songteksten. Midnight Alleys Roam komt uit L.A. Woman van The Doors.

dd
Doorkijkje richting Langepijp vanuit de Bagijnesteeg. Fototentoonstelling 'Midnight Alleys Roam' van straatfotografe Dineke Kaal

In de foto-expositie Midnight Alleys Roam toont Kaal bekende en minder bekende stegen in Leeuwarden. Stegen waar Leeuwarders nooit komen, steegjes waar je als voorbijganger achteloos aan voorbijloopt en de stegen van het nachtleven. De bontgekleurde Wolvesteeg, de smalle Bagijnesteeg en de Doelesteeg op een rustige avond.

Met haar zorgvuldig gekozen composities en gevoel voor licht en kleur brengt Kaal deze en andere stegen in de Leeuwarder binnenstad tot leven.

De expositie loopt van 30 maart t/m 8 september. De toegang is gratis.

Lees ook de bijdrage van Gitte Brugman in de Leeuwarder Courant van 10 april 2019.

Elfstegentocht
Vanaf 30 maart t/m 8 september start elke zaterdag bij deze expositie onder leiding van een gids een Elfstegenwandeling door de binnenstad.
https://historischcentrumleeuwarden.nl/agenda
Opgeven via: Dit e-mailadres wordt beveiligd tegen spambots. JavaScript dient ingeschakeld te zijn om het te bekijken.
058-233 2350


Archeologisch steunpunt

Vondsten van amateur-archeologen in vitrines Archeologisch Steunpunt

De beide vitrines in het archeologisch steunpunt zijn sinds begin juli 2016 gevuld met vondsten van leden van de werkgroep archeologie van de Leeuwarder Historische Vereniging Aed Levwerd.  Het merendeel van de vondsten is afkomstig uit de gemeente Leeuwarden.  De laatste jaren zijn met name in het uitbreidingplan De Zuidlanden veel vondsten gedaan, die dateren uit de periode rond het begin van de jaartelling. In het gebied bevinden zich veel terpen, waarvan er enkele professioneel zijn onderzocht. Door het vele grondwerk ten behoeve van huizenbouw en het graven van sloten konden vele losse vondsten worden gedaan.

Ook de grond die vrijkwam bij de bouw van het nieuwe winkelcentrum Zaailand en de aanleg van een parkeergarage aan het Nieuwstraatje bevatte veel mooie gebruiksvoorwerpen uit vroeger tijden.

In de ruime omgeving van Leeuwarden werden met behulp van de metaaldetector vele munten, mantelspelden, een scheepspasser, een schoengesp, een babyrammelaar en een zegelstempel aan de bodem onttrokken.

Een paar jaar geleden bracht Johannes de Groot zijn collectie bodemvondsten onder bij het Historische Centrum Leeuwarden. Een deel van zijn collectie, afkomstig van het Gouverneursplein in Leeuwarden, is in de vitrines te zien.

 Archeologie Haniakwartier vitrine Steunpunt

 
Verwachte exposities

 


 

Exposities elders

Pier Pander Museum

 

Terug

In de tentoonstelling Wroeter met verf zijn vooral stads- en dorpsgezichten van de gemeente Leeuwarden te zien.

Adopteer een pand, bouw mee aan Leeuwarden in 3D

Het crowdfundingsproject is inmiddels afgesloten en gerealiseerd. De DVD met de 3D-weergave van de stadsplattegrond van Johannes Sems is samen met de 'wandelgids Leeuwarden Sporen van de Gouden Eeuw' integraal gepresenteerd tijdens een speciale avond voor genodigden. Zie hieronder.

Ter gelegenheid van de jaarlijkse Open Monumentendag, welke dit jaar geheel in het teken zal staan van de manifestatie Leeuwarden in de Gouden Eeuw, is afgelopen dinsdag het 15de deel in de reeks wandelgidsjes met als titel Stadswandeling Leeuwarden. Sporen van de Gouden Eeuw gepresenteerd, waarbij als extra item het eindresultaat van het  Leeuwarder cowdfundingsproject Bouw mee aan Leeuwarden in 3D, als DVD is bijgevoegd. Het gidsje (inclusief DVD) wordt dit jaar tevens als gelegenheidspublicatie  voor Open Monumentendag 2013 gepresenteerd en is met ingang van 11 september voor € 7,50 verkrijgbaar in de winkel van het HCL.

Persbericht

Vanaf nu kan iedere Leeuwarder een stukje zeventiende eeuwse stad adopteren. Op deze wijze wordt meegeholpen om het Leeuwarden van vierhonderd jaar geleden tot leven te brengen. Voor de tentoonstelling Leeuwarden in de Gouden Eeuw wil het Historisch Centrum Leeuwarden (HCL) de beroemde vogelvluchtkaart van Johannes Sems uit 1603 in 3D uitbrengen. Bekijk hier de 2D-versie op ware grootte waarop de route van de stadswandeling door het Leeuwarden van Saskia Ulenburgh elders op deze website is in ingetekend. De kaart moet de blikvanger worden van de expositie met voorwerpen en archiefstukken over de Friese hoofdstad tussen 1600 en 1700 die in september van start gaat. Net als in Google streetview maken tentoonstellingsbezoekers een spectaculaire tocht door de stad zoals die er rond 1600 uitzag. Men loopt door straten, langs gebouwen en grachten, men gaat naar de markt en naar de kerk, kortom men beleeft het Leeuwarden van eeuwen geleden op heel bijzondere wijze. De kaart wordt op de tentoonstelling op groot scherm geprojecteerd, maar zal ook worden uitgebracht op DVD.

Uitsnede stadsplattegrond Johannes Sems 1603

Voor dit project wordt niet alleen een beroep gedaan op sponsoren en fondsen, maar wordt ook de hulp ingeroepen van alle burgers van Leeuwarden. Tot en met 31 augustus 2013 kan voor verschillende bedragen een stukje stad worden geadopteerd. Voor 100 euro kan meegeholpen worden een gebouw te realiseren waarmee Leeuwarden rond 1600 de buitenwereld imponeerde, zoals de Grote Kerk, het Stadhouderlijk Hof, het Stadhuis of de Vrouwenpoort. Voor 50 euro kan een ‘ gewoon' huis, een molen, een stukje stadswal of singelgracht worden geadopteerd. En voor kleine, maar wezenlijke elementen kan ingetekend worden voor 25 euro. Als dank voor de bijdragen krijgen de intekenaren een dvd, een stadswandelingenboekje en/of een speciale VIP-night in het Natuurmuseum Fryslân, al naar gelang de bijdrage. 

Bekijk hier de lijst van intekenaren (bijgewerkt t/m 13 juni)

[-intekenkaart-]

De crowdfundingsactie is opgezet met de Leeuwarder Historische Vereniging Aed Levwerd. De officiële aftrap heeft plaatsgevonden op de Nieuwjaarsborrel van historisch Leeuwarden op vrijdag 11 januari 2013. Vele particulieren en instellingen zoals politieke partijen, hebben zich inmiddels over een behoorlijk aantal van de beschikbare objecten ontfermd. Er is een speciale Facebookpagina geopend om het verloop van de actie te kunnen volgen.  Verdere inlichtingen kunnen worden verkregen via Dit e-mailadres wordt beveiligd tegen spambots. JavaScript dient ingeschakeld te zijn om het te bekijken. .

De 3D animatie die van deze plattegrond is gemaakt, is dé publiekstrekker van de expositie Leeuwarden in de Gouden Eeuw. Omrop Fryslân  maakte hierover de documentaire ‘Leafde foar in stêd: it Ljouwert fan Sems', het verhaal van de liefde van de Leeuwarders voor hun historische plattegrond. De documentaire is ook op het tv-scherm in de leeszaal van het HCL te zien.

Neem ook kennis van de berichtgeving over dit project in Leeuwarder Courant en Friesch Dagblad.

Bezoek ook de Facebookpagina: https://www.facebook.com/leeuwardenin3D 

Terug