Onderzoek naar een persoon of familie

vooronderzoek | de belangrijkste genealogische bronnen | digitale en niet digitale bronnen | gidsen voor genealogisch onderzoek | genealogische computerprogramma's | adressen | genealogische fora en social media

Vooronderzoek
Verzamel eerst zoveel mogelijk gegevens over uw familie uit archiefstukken die u zelf in bezit hebt, zoals trouwboekjes, uittreksels uit geboorteakten, rouwkaarten, bidprentjes enz. Probeer uw gegevens aan te vullen met stamboomgegevens die op het internet te vinden zijn. Er zijn veel nuttige websites die u kunt raadplegen.

  • Bij het Centraal Bureau voor Genealogie kunt u nakijken of er al iets gepubliceerd is over de familie waar u onderzoek naar wilt doen.
  • Handzame overzichten van reeds uitgezochte stamboomgegevens kunt u bekijken op websites als Genealogieonline, Stamboomzoeker, StamboomNederland en de website van de NGV. Houd er rekening mee dat de gegevens die u hier vindt soms niet correct zijn.
  • Op de webite WieWasWie kunt u databases met persoonsgegevens doorzoeken van heel Nederland.
  • De Wet Hergebruik van Overheidsinformatie was ook de aanleiding voor het lanceren van de website Open Archieven, waar eveneens gegevens over personen in heel Nederland kunnen worden opgezocht.
  • Op de website AlleFriezen kunt u akten van de burgerlijke stand van bijna alle Friese gemeenten opzoeken en bekijken. Aan het toevoegen van de bevolkingsregisters wordt gewerkt.
  • Op de website van het HCL zijn de akten van de burgerlijke stand en de bevolkingsregisters van Leeuwarden eveneens raadpleegbaar via de link Genealogie.
  • Doorzoek snel de catalogus met Nederlandse scans bij FamilySearch (Mormonen) op plaats en jaartal en/of maak gebruik van de meest gebruikte genealogiewerkbalk voor uw onderzoek.
  • De Stichting Archief- en Documentatiecentrum voor R.K. Friesland bezit een collectie Friese bidprentjes en andere documentatie over 40.000 overleden R.K. personen.
  • Op de website van de gemeente Leeuwarden kunt u nog bestaande graven opzoeken op de Noorder- en de Huizumer begraafplaats.
  • Voor begraafplaatsen in heel Nederland kunt u zoeken op de website Graftombe.

De belangrijkste genealogische bronnen
De belangrijkste genealogische bronnen zijn de doop-, trouw- begraaf- en lidmatenboeken van de kerken vóór 1811, de registers van de burgerlijke stand van na 1811 en de bevolkingsregisters van 1848-1939. Met name voor de bevolkingsregistratie in de plattelandsgemeengen geldt dat sommige registers verloren zijn gegaan. Zo ontbreekt voor de gemeente Leeuwarderadeel bijvoorbeeld de registratie van dienst- en werkboden over de jaren 1876-1878. Een vollledig overzicht van de bevolkingsregistratie in de vroegere zelfstandige gemeenten Leeuwarderadeel, Idaarderadeel, Rauwerderhem en Utingeradeel kan worden bekeken in de digitale archiefinventarissen van de betreffende gemeenten. Daarnaast wijken geboortedata - met name in de vroege bevolkingsregistratie - vaak af van de werkelijke data in het geboorteregisters van de Burgerlijke Stand.
Overigens bevatten ook veel andere archieven persoonsgegevens, zoals bijvoorbeeld de oud-rechterlijke archieven en archieven van notarissen.

Voor uw onderzoek zult u misschien verschillende archiefdiensten moeten bezoeken. Behalve bij lokale archiefdiensten, zoals het Historisch Centrum Leeuwarden, kunt u ook archiefbronnen raadplegen bij een provinciaal archief zoals Tresoar en bij het Nationaal Archief, waar in specifieke archieven en collecties eveneens veel persoonsgegevens te vinden zijn.

Digitale en niet digitale bronnen
Veel primaire genealogische bronnen zijn online te raadplegen via de websites van archiefinstellingen. Op de website van het HCL kunt u online zoeken in de registers van de burgerlijke stand, de bevolkingsregisters en oud-rechterlijke en administratieve archieven van Leeuwarden. Gedigitaliseerd en doorzoekbaar zijn de akten van de burgerlijke stand: geboorten 1811-1916, huwelijken 1811-1941, overlijden 1811-1966, alsmede de bevolkingsadministratie van Leeuwarden 1829, 1839, 1843-1939.

Voor meer achtergrondinformatie kunt u onderzoek doen in niet gedigitaliseerde archieven en collecties. Deze originele 'papieren' archieven kunt u raadplegen in het informatiecentrum van het HCL aan de Groeneweg. Op de website vindt u uitgebreide bezoekersinformatie.
Op de website van het Historisch Centrum Leeuwarden is een overzicht van zowel digitale als 'papieren' genealogische bronnen te vinden, ook buiten het HCL. Evenals een lijst met links naar websites waar u informatie kunt vinden op genealogisch en historisch terrrein.

Kijk voor de digitale bronnen niet alleen op de website van het HCL, maar ook op die van Tresoar en van het Nationaal Archief.
Landelijk is er de site WieWasWie (de opvolger van GenLias). Via deze site ontsluiten de Nederlandse archiefdiensten gezamenlijk hun genealogische bronnen.
Op de portalsite www.geneaknohow.net vindt u een compleet overzicht van digitale bronnen in Nederland, de overzeese gebiedsdelen, België en Luxemburg. Op deze site staat tevens een link naar de subsite Van Papier naar Digitaal, waar per provincie overzichten worden gegeven van gedigitaliseerd bronnenmateriaal.
Internationaal zijn veel genealogische bronnen - ook Nederlandse - te vinden op de Amerikaanse site Familysearch, het handigst te raadplegen via de Nederlandse website Genver. Het betreft hier meestal scans van microfilms van bevolkingsregistraties van voor en na 1811: doop-, trouw-, begraaf- en lidmatenregisters, geboorte- overlijdens- en huwelijksakten en bijlagen, en bevolkingsregisters. Men kan scrollen door de scans, waardoor het zoeken tijdrovend is.

Gidsen voor genealogisch onderzoek
Specifieke informatie over bronnen die voor genealogen interessant zijn, is te vinden in onderzoeksgidsen en zoekwijzers, zie bijvoorbeeld:

Genealogische computerprogramma's
De gegevens die u verzameld hebt, kunt u bewaren en ordenen met behulp van computerprogramma’s. Er zijn programma's die op een vaste of draagbare computer geïnstalleerd kunnen worden, en programma’s die draaien op een website, ‘in the cloud’ zoals dat heet. Beide methoden hebben hun voor- en nadelen. Gebruikt u een programma dat op uw vaste computer thuis geïnstalleerd is, dan kunt u op andere plekken, zoals een leeszaal, niet bij uw bestanden komen. Met een draagbare computer lukt dit naturlijk wel.
Gebruikt u een programma op internet, dan kunt u overal uw gegevens bekijken en eventueel aanvullen; de meeste archiefdiensten bieden gratis wifi aan. U kunt vaak ook met meer mensen aan hetzelfde bestand werken. Een nadeel is dat u meestal minder zeggenschap over uw gegevens hebt.

Goede programma’s om op een pc mee te werken zijn Aldfaer, Haza-2.1 en Gens Data Pro.
Wilt u online werken dan zijn programma’s als MyHeritage, StamboomNederland, MijnGene@ en Geni te overwegen. Het web 2.0 platform MyHeritage maakt gebruik van het gratis te downloaden stamboomprogramma Family Tree Builder, waarmee naast lokale opslag van gegevens tevens kan worden gekozen voor websharing via MyHeritage. Er bestaat echter ook een betaalversie van het programma Family Tree Builder dat vele extra's kent.

Genealogische fora en social media

Op de websites van veel archiefinstellingen en genealogische verenigingen treft u genealogisch fora aan waar u eventueel een vraag met betrekking tot uw familie kunt neerleggen bij andere genealogen. Daarnaast zult u e meeste archiefinstellingen en verenigingen ook tegenkomen op social media zoals Facebook. Vaak zult u met succes een beroep kunnen doen op mensen die actief zijn op deze fora, dan wel zogenaamde 'volgers' van een facebookpagina waarop door derden vermeldenswaardige genealogische nieuwsfeiten worden geplaatst. Let op: soms moet u een gebruikersaccount met wachtwoord aanmaken! Een tamelijk willekeurige opsomming treft hieronder aan

Adressen
Adressen en websites van archiefdiensten vindt u op websites als Archiefwiki, Onsdna, Archiefnet en Archieven.nl.

Terug