Hoewel Nederland tijdens de Eerste Wereldoorlog (1914-1918) neutraal was, was de oorlog nooit ver weg. Ook in Friesland kregen veel mensen in 1914 al snel te maken met de gevolgen van de oorlog. Zo kwamen in oktober 1914 honderden Belgische vluchtelingen naar Leeuwarden. Ze werden veelal door particulieren opgevangen en in wees- en armhuizen.

In het Archief van de gemeente Leeuwarden 1811-1941 bevindt zich een verblijfregister met onder meer vele Belgische vluchtelingen die vooral in 1914 naar Nederland waren gekomen. Dit register is gedigitaliseerd, geïndiceerd en op de website van het HCL geplaatst. Het register bevat veel informatie, namelijk de naam, geboortedatum en –plaats, beroep en woonplaats alsmede het opvangadres in Leeuwarden en de datum van aankomst en vertrek. Ook gegevens over de burgerlijke staat en waar eventueel de partner zich bevindt zijn genoteerd.
 
Verzoek Petrus Johannes Blocks om naar Engeland te mogen gaan
Verzoek Petrus Johannes Blocks om naar Engeland te mogen gaan


Een voorbeeld van zo’n Belgische vluchteling is Petrus Johannes Blocks. In het HCL ligt van hem een verzoek met pasfoto om in 1915 naar Engeland te mogen gaan, misschien om gevluchte familieleden op te zoeken. Uit het verblijfregister blijkt dat Blocks voor de oorlog in Turnhout woonde en dat hij kleermaker van beroep was. Op 9 oktober 1914 kwam hij in Leeuwarden aan. Hij werd opgevangen in het Stadsarmhuis in de Haniasteeg. Hij is in 1915 niet meer naar Engeland gegaan maar naar een groot vluchtelingenkamp elders in het land.

belgische-vluchtelingen-verblijfsregister

De inschrijving van Petrus Johannes Blocks in het verblijfregister (fragment).

De lijst is digitaal doorzoekbaar op naam en plaats via: https://historischcentrumleeuwarden.nl/genealogie/trefwoord/akte_type/inschrijving/q/text/5078

Terug